|
Strzelby
Rozwój łamanej broni śrutowej,
połączony z wszechstronnym jej doskonaleniem zapoczątkował
praktycznie paryski rusznikarz Casi-mir Lefaucheux, który w 1832 r.
skonstruował pierwszy łamaną dubeltówkę oraz dopasowany do niej
scalony nabój, uszczelniający komorę.
Foto 2.1 Dubeltówka Lefaucheux
Lefoszówkę,
pokazaną na zdjęciu 2.1, otwiera się kluczem umieszczonym na dole
baskili. Po skręceniu w prawo złącze bagnetowe zwalnia lufy i wtedy
można broń łamać dla wprowadzenia naboi do komory. Podniesione z
powrotem lufy przyciągane są do baskili obrotem klucza w lewo. Kurki
zewnętrzne są wydłużone i zakrzywione tak, aby przy wyzwalaniu
strzału uderzały z góry w środek wystającej poza nabój iglicy.
Oczywiście, strzelba Lefaucheux nie ma wyciągu, gdyż strzelone łuski
usuwa się chwyceniem ręką za wystający na zewnątrz sztyft iglicy.
Nieco później, bo w 1852 r., londyński rusznikarz Charles Lancaster,
wzorując się na strzelbie Lefau-cheux, skonstruował dubeltówkę z
zamkiem mimośrodowym, zwalnianym ruchem dolnego klucza do przodu.
Popularną przez długi czas lankastrówkę, pokazaną na zdjęciu 2.2,
ładowano również scalonymi nabojami, ale już ze spłonką umieszczoną
centralnie w denku łuski.
Fot. 2.2 Dubeltówka lancastera
Dalsze wynalazki,
oryginalne konstrukcje i ulepszenia, w których wzięli również
znaczący udział angielscy rusznikarze: James Purdey, John Deeley,
James Simeon Edge i William Greener oraz słynna angielska wytwórnia
broni Holland & Holland sprawiły, że wytwarzana współcześnie śrutowa
broń łamana przeważa użytkowo nad dawną, przede wszystkim:
- większą wytrzymałością,
- niezawodnością,
- lepszym rozłożeniem środka masy broni.
Liczni wytwórcy broni myśliwskiej produkują
obecnie śrutówki różnych typów i modyfikacji, o zróżnicowanej
jakości oraz cenie. Mając na względzie tylko konstrukcję i wartości
użytkowe, współczesną broń śrutową można umownie podzielić na cztery
rodzaje:
1) pojedynka jednostrzałowa;
2) dwulufka (dubeltówka, nadlufka - inaczej bok i
śrutówka Darne);
3) jednolufka powtarzalna (repetier śrutowy);
4) jednolufka samopowtarzalna (półautomat śrutowy).
|
|